Dấu hiệu nhận biết trẻ chậm phát triển

Trẻ chậm phát triển về sức khỏe, tư duy để đáp ứng được điều kiện của môi trường tự nhiên và xã hội bên ngoài. Sớm nhận biết được các dấu hiệu chậm phát triển ở trẻ, sẽ giúp bạn có cách điều trị kịp thời.

Trẻ chậm phát triển là gì?

Trẻ chậm phát triển là khi bị khiếm khuyết về thể chất, trí não theo đúng độ tuổi.

Hầu hết những đứa trẻ này sẽ gặp một số giới hạn về vận động, ngôn ngữ, hành vi… không thể đáp ứng được với xã hội và môi trường xung quanh.

Bình thường trẻ em sẽ đạt được các mốc phát triển theo từng độ tuổi của mình.

Đôi khi chúng sẽ có một vài sự chậm trễ trong việc thể hiện ngôn ngữ, tư duy và khả năng vận động của mình.

Nếu không sớm phát hiện và cải thiện được tình trạng, sẽ ảnh hưởng không nhỏ đến cuộc sống sau này.

Có rất nhiều loại chậm phát triển ở trẻ khác nhau, chúng bao gồm các vấn đề như sau:

  • Chậm phát triển về ngôn ngữ;
  • Chậm phát triển về tầm nhìn;
  • Chậm phát triển về vận động;
  • Chậm phát triển về cảm xúc bản thân và các kỹ năng xã hội khác;
  • Chậm phát triển về nhận thức và tư duy;

Đối với những trẻ chậm phát triển sẽ được chắc chắn thông qua  chẩn đoán của bác sĩ.

Nhưng thực tế, các bậc cha mẹ chính là những người nhận thấy rằng con mình đang phát triển ở mức độ như thế nào.

Do đó, khi thấy trẻ có dấu hiệu chậm chạp, chậm nói chuyện, nhận thức… bạn nên nói chuyện với bác sĩ để có cách khắc phục tốt nhất.

Nguyên nhân gây chậm phát triển ở trẻ

Theo CDC, cứ 100 trẻ trong độ tuổi 3-17 thì có 15 trẻ bị mắc chứng trậm phát triển.

Tình trạng này xảy ra trước khi trẻ được sinh ra nhưng đôi khi cũng do một số tác nhân bên ngoài môi trường, cụ thể:

  • Yếu tố di truyền (bệnh down, hội chứng Prader-Willi, hội chứng nhiễm sắc thể X dễ gãy…);
  • Sinh non;
  • Mẹ uống rượu khi mang thai;
  • Chứng rối loạn phổ tự kỷ (ASDs)
  • Bệnh bại não
  • Hội chứng Landau-Kleffner
  • Các bệnh về cơ.

Dấu hiệu và cách điều trị khi trẻ chậm phát triển

Trẻ chậm phát triển xuất phát từ rất nhiều nguyên nhân khách quan và chủ quan.

Các bậc cha mẹ nên quan sát để sớm nhận biết con mình bị chậm phát triển qua các dấu hiệu như sau:

Kích thước của đầu

Mỗi độ tuổi khác nhau trẻ sẽ có kích thước đầu khác nhau, nếu bạn thấy đầu của trẻ to hay nhỏ bất thường.

Đó chính là dấu hiệu cho thấy trẻ đang có sự phát triển không ổn định.

Bạn có thể dựa vào chỉ số chung về kích thước đầu của trẻ so với một số trẻ em ở Châu Á sau đây:

  • Trong 3 tháng đầu: bán kính xung quanh thóp là 35cm;
  • Tháng thứ 4: khoảng 40 cm;
  • Trẻ 1 tuổi: 45 cm;
  • Trẻ em 2 tuổi: 47 cm.

Vị trí của tai

Khi trẻ bắt đầu ra đời bố mẹ nên quan sát kích thước của tai, vị trí tai, vành sụn có phát triển bình thường hay không.

Lớn hơn một chút khoảng 6 tháng bạn nên theo dõi khả năng nghe và phân tích của trẻ.

Chẳng hạn như cách trẻ nghe nhạc, nghe tiếng nói của những người xung quanh để phân biệt, lúc đó bạn có thể quan sát được rõ nhất mức độ nghe âm thanh của trẻ khác nhau như thế nào.

Nếu trẻ thường xuyên bị giật mình bởi âm thanh hay không phận biệt được rõ các tiếng động khác nhau.

Bố mẹ nên quan sát thêm để nhận biết chính xác trẻ có bị chậm phát triển hay không.

Quan sát mắt

Nếu trẻ chậm phát triển, mắt sẽ cách nhau với vị trí không bình thường.

Nếu quan sát kỹ bạn sẽ thấy mắt trẻ cách qua xa hay quá gần so với bình thường.

Khi trẻ lên 3 tuổi bạn có thể dễ dàng nhận biết thông qua các dấu hiệu như sau:

  • Trẻ không nhìn theo vật chuyển động bằng mắt;
  • Không để ý đến tay;
  • Khó di chuyển mắt theo nhiều hướng;
  • Một mắt hoặc 2 mắt quay ra ngoài hoặc vào trong;
  • Nháy mắt và thường xuyên chảy nước mắt.

Nguyên nhân xuất phát từ việc trẻ đang mắc phải một số bệnh lý sau đây:

  • Nhược thị;
  • Đục thủy tinh thể;
  • Mắc bệnh võng mạc;
  • Lác mắt.

Ngoài ra, khi trẻ thấy ánh sáng tự nhiên có điểm trắng xuất hiện hoặc không chớp mắt mỗi khi có ánh sáng chiếu vào. Mẹ nên cho trẻ đến gặp bác sĩ để được tư vấn.

Đối với những trường hợp này bác sĩ sẽ tiến hành chẩn đoán và khắc phục tình trạng bằng một số cách sau:

  • Cho trẻ sử dụng kính hay thay thế bằng kính áp tròng;
  • Kính đặc biệt;
  • Tiến hành phẫu thuật;
  • Sử dụng miếng che mắt.

Quan sát mũi

Trẻ sẽ nhận biết được mùi 3 ngày sau khi sinh, nhất là mùi của sữa mẹ.

Nhưng nếu trẻ mắc vấn đề về não sẽ không nhận biết được mùi của mẹ, không khó chịu hắt hơi với các mùi nồng… chứng tỏ trẻ đang chậm phát triển.

Miệng

Thông qua khẩu hình miệng của trẻ, cha mẹ sẽ biết được con của mình có bị hở hàm ếch không, bởi nếu bị bệnh này trẻ không thể phát âm chính xác hay trả lời những câu hỏi thông thường.

Nếu đến 2 tuổi trẻ không chịu nói, tiếng không rõ hay không có dấu hiệu bắt chước người khác khi tiếp xúc. Đây đều là những dấu hiệu chậm phát triển ở trẻ.

Để cải thiện tình trạng, bố mẹ nên thường xuyên nói chuyện, tương tác với con để tăng khả năng nhận biết thông tin và tiếp xúc với nhiều từ vựng khác nhau.

Đồng thời, cho trẻ nghe nhạc, chơi các trò chơi để kích thích trí não và khả năng nói của trẻ tốt hơn.

Lưỡi

Dấu hiệu dễ nhận biết nhất là lưỡi của trẻ ngắn và hay gặp khó khăn khi diễn đạt.

Một điểm khác đó là trẻ rớt dãi xung quanh miệng, không khép miệng hay ngậm thức ăn.

Bạn nên kích thích trẻ chịu khó nhai, dùng ngón tay chấm và lau khoang dưới của trẻ. Điều này sẽ tạo ra tương tác trong miệng giúp trẻ đẩy lưỡi nhanh hơn.

Phát triển hệ vận động ở trẻ

Biểu hiện rõ nhất là sự phát triển khớp bàn chân bàn tay, cổ chân và cổ tay của trẻ. Khi trẻ bị khuyết tật các bộ phận này sẽ có dấu hiệu như sau:

  • Cánh tay, chân hai bên không bằng nhau;
  • Khoảng cách giữa các ngón tay không đủ 5 ngón;
  • Xương đùi, xương chậu không bình thường;
  • Đầy bụng;
  • Không đi ngoài;
  • Chân, tay miềm nhũn.

Bạn có thể nhận thấy các dấu hiệu này bằng mắt hoặc tiếp xúc trực tiếp khi bế trẻ.

Da của trẻ

Quan sát da của trẻ, nếu thấy những dấu hiệu bất thường sau đây, chứng tỏ con của bạn chậm phát triển, cụ thể:

  • Xuất hiện vết lang màu trắng;
  • Có trên 6 vết chàm trên cơ thể;
  • Các vết chàm hình cây, mềm không chắc khỏe;
  • Da khô, sưng tấy.

Nguyên nhân là do di truyền, để xác định tình trạng bệnh trẻ sẽ phải thực hiện xét nghiệm chỉ số nước tiểu, xét nghiệm máu, đo điện não đồ.

Từ đó sẽ có cách chẩn đoán và điều trị phù hợp nhất.

Hi vọng, với những thông tin trên đây sẽ cung cấp đến bạn dấu hiệu nhận biết trẻ chậm phát triển ở trẻ.

Từ đó, sẽ có biện pháp khắc phục kịp thời và bảo đảm cho trẻ có thể phát triển toàn diện về thể chất và trí tuệ sau này.

Tài liệu tham khảo:

Truy cập lần cuối ngày 4/3/2019 https://www.webmd.com/parenting/baby/recognizing-developmental-delays-birth-age-2
Truy cập lần cuối ngày 4/3/2019 https://www.healthline.com/symptom/developmental-delay

Truy cập lần cuối ngày 4/3/2019 http://www.med.umich.edu/yourchild/topics/devdel.htm
Truy cập lần cuối ngày 4/3/2019 https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2804025/

[addtoany]
Bình luận của bạn